Blog
Op de hoogte blijven van mijn blogs? Abonneer je op mijn nieuwsbrief.-
Openbare kunstwerken
12 december 2018Kunstwerken die in de openbare ruimte zijn geplaatst vallen niet altijd op. Soms omdat ze zo goed aansluiten bij het straatbeeld dat het werk opgaat in de omgeving. Denk bijvoorbeeld aan de standbeelden die meestal op statige pleinen staan. Het staat mooi, maar het kan beter. Het was wel goed bedacht om kunst voor iedereen zichtbaar te maken. Het idee was dat de leefomgeving er door verbeterd zou worden. Dat was en is zeker een prima uitgangspunt. Maar openbare kunst die verwondert en nieuwsgierig maakt lijkt mij nog beter. Dat is geen geringe taak. Zoveel mensen, zoveel smaken en wensen. Voor je het weet staat de halve woonwijk met een geel hesje op de stoep van het gemeentehuis. Maar het kan zeker. Kijk maar naar de Markthal in Rotterdam. De plafondschildering van Arno Coenen is zowel opvallend aanwezig als een logische oplossing voor die gigantische boog. Het maakt het geheel nog spannender. Zo kan het natuurlijk niet overal maar de kleine kunstobjecten die in mijn woonwijk staan zijn helaas het tegenovergestelde. Ik zie liever een gedurfd kunstwerk waar flink over gesteggeld wordt dan een bloedeloos compromis.
Lees meer >> | 7 keer bekeken
-
Jerry Saltz
5 december 2018Ik kende hem niet maar Jerry Saltz is een invloedrijke Amerikaanse kunstcriticus. Niet erg, hij kent mij ook niet. De reden dat ik hem noem is zijn artikel 'How to Be an Artist' in New York Magazine. Een uitgebreide handleiding waarin Saltz uitlegt hoe je een kunstenaar kunt zijn met een creatief leven. Ha, dat wil ik wel. Een van de stellingen is dat je moet accepteren dat je als kunstenaar zeer waarschijnlijk arm blijft. De glitter en glamour met bijhorende topprijzen is weggelegd voor slechts 1 procent van alle kunstenaars. Bummer. Een ander belangrijk inzicht is dat je je nooit, maar dan ook nooit, moet schamen. Wat je ook maakt. En imiteren is toegestaan. Graag zelfs. Je weet wel, beter goed gepikt dan slecht bedacht. Ook essentieel, vertel je eigen verhaal, desnoods met ideeën van een ander. Een volgende die mij wel aansprak is Werk, werk, werk en nog eens werk. Want dat is de sleutel om beter te worden. Saltz geeft ook tips om in de kunstwereld te overleven. Wees nooit afgunstig, trek je niets van afwijzingen aan en probeer uit te vinden wat je verafschuwt. Dat is een goede inspiratiebron. Na het lezen van het artikel had ik het gevoel dat ik Jerry Saltz toch wel ken. Een beetje dan toch.
Lees meer >> | 19 keer bekeken
-
Topstukken
28 november 2018Ik lees altijd de berichten over veilingverkopen van Christie’s en Sotheby’s. Vaak wordt er dan weer een veilingrecord gebroken. En elke keer denk ik dat het goed is dat kunst zo wordt gewaardeerd. Wat natuurlijk helemaal niet zo is. Erger nog. Het is voor de kunst in de breedte zo ongeveer funest. De trend is dat het grote publiek alleen maar de topstukken voorbij ziet komen. Dat is ook het geval in de musea. Nu dus weer met het schilderij Portrait of an Artist (Pool with Two Figures) van David Hockney. Dit werk bracht bij Christies's bijna 80 miljoen euro op. Het duurste geveilde kunstwerk van een levende kunstenaar. Een prachtig schilderij en wat is het toch zonde dat het direct een klimaatgestuurde kluis ingaat. Niemand krijgt het meer te zien. Tot de volgende veiling. Het zal Hockney een zorg zijn denk ik want al zijn werk zal in prijs stijgen. Ook het nieuwe. Niet dat de Brit armlastig is, maar toch mooi meegenomen. Het wordt tijd dat iemand een truc verzint om de zogenaamde 'lage' kunst onder de aandacht te brengen. Want dat lijkt bijna net zo ver af te staan van het grote publiek als het topwerk. Dus wie...?
Lees meer >> | 9 keer bekeken
-
Computer
31 oktober 2018Is er een nieuw inzicht toegevoegd aan de voortdurende discussie over wat echte kunst is? Ik doel op het Franse kunstenaarscollectief Obvious dat erin geslaagd is om een computer zelfstandig portretten te laten maken. Wat denkt u daarvan? De drie kunstenaars gebruiken een algoritme dat op basis van 14.000 portretvoorbeelden en een generator een computer in staat stelt om eigenmachtig keuzes te maken voor het het opbouwen van portretten. Obvious wil zo laten zien dat een computer ook creatief kan zijn. Werkelijk? Dat je veel met computers voor elkaar kunt krijgen is bekend. Denk maar aan al die prachtige toepassingen bij speelfilms. Maar dat ze creatief zijn? Nee, dat vind ik toch niet. De computer kan volgens mij alleen aan de slag met voorbeelden en programma's die zijn ingevoerd. Hij kan vervormen en ontelbare combinaties creëren maar meer ook niet. Dat is geen creativiteit maar techniek. Vaak met een verbluffend resultaat, dat geef ik direct toe. Veilinghuis Christie’s zag er wel wat in en veilde het portret van Edmond de Belamy. De jongste afstammeling van de fictieve familie de Belamy. De opbrengst van 375 duizend euro was boven verwachting. Het is leuk en knap maar wat mij betreft geen kunst. Of is dat voor de hand liggend?
Lees meer >> | 10 keer bekeken
-
Brillo
24 oktober 2018De opschudding was groot toen popart-kunstenaar Andy Warhol 50 jaar geleden een expositie in het Moderna Museet in Stockholm samenstelde met honderden lege kartonnen dozen van zeepfabrikant Brillo. Dat kwam zo. De kunstenaar oordeelde dat het vervoer van zijn nagemaakte houten Brillo dozen naar Stockholm te duur was. Toen maar naar de Brillo fabriek gebeld voor een partij lichte dozen. En jawel de fabriek zag het wel zitten en verscheepte 500 dozen naar Zweden. De door Warhol 'ontdekte' popgroep The Velvet Underground zou optreden bij de opening van zijn eerste museale solo-expositie in Europa. Maar dat ging helaas niet door. Inderdaad, te duur. In plaats daarvan werden hun platen gedraaid. Warhol lijkt door bovenstaande een heuse gierigaard, maar dat was hij niet altijd. Zo stelde hij zijn werkplaats 'The Factory', voor iedereen open en werd prompt hét trefpunt van heel creatief New York. Bij Warhol is het vaak lastig om echt van nep te onderscheiden. Neem bijvoorbeeld zijn beroemde uitspraak ‘In the future, everyone will be world-famous for 15 minutes’. Die was dus niet door hem bedacht maar door het Moderna Museet in 1968. Warhol keek er naar, vond het prima en zei 'ik hád het zo kunnen zeggen.’ Geen reden voor opwinding. Typisch Andy Warhol.
Lees meer >> | 11 keer bekeken
-
De Nachtwacht
17 oktober 2018Na de bekendmaking dat De Nachtwacht vanaf volgend jaar wordt gerestaureerd dacht ik onmiddellijk 'alweer'? Maar ja, dat was toch 'alweer' 43 jaar geleden in 1976. In restauratiekringen is dat een gebruikelijke termijn om een opknapbeurt in te plannen. Maar of het schilderij na de werkzaamheden voor de komende generaties behouden zal zijn, zoals minister van Cultuur, Ingrid van Engelshoven beloofde, is nog maar de vraag. Want dat werd in 1976 ook gezegd. Nou goed, tijden veranderen en inzichten en technieken ook, dus wie weet? Hoelang het technisch onderzoek en restauratie gaan duren is onbekend. Het kan zomaar twee jaar zijn. Dat betekent niet dat onze nationale trots de kelder in verdwijnt, want het onderzoek en restauratieproces is voor het publiek 'live' te volgen. In het Rijksmuseum maar ook online. Het is een trend die er mede voor zorgt dat de gang naar het museum niet wordt onderbroken. Het is best leuk om te zien wat er zoal gebeurd bij zo'n ingewikkeld proces. Maar het lijkt ook op kijken naar groeiend gras. De baas van het restauratieteam, Petria Noble, vindt het in ieder geval een spannende klus. En dat kan ik me eigenlijk wel voorstellen.
Lees meer >> | 9 keer bekeken
-
Shredder
10 oktober 2018Net als je denkt 'Yeah, I got ya', omdat je na een spannende veiling eindelijk een kunstwerk van Banksy weet te scoren, verdwijnt dat ding in een versnipperaar die in de lijst verstopt zit. Grapje? Nee, dit is echt gebeurd. Het schilderij ‘Girl With Balloon’ uit 2006' ging op een veiling van Sotheby’s in Londen een flink stuk door een shredder. Totale verbijstering bij alle aanwezigen. Of de koper werkelijk bovenstaande dacht, weet ik natuurlijk niet. Maar het is een feit dat na het eenmaal, andermaal, verkocht voor 1,2 miljoen euro, vrijwel onmiddellijk het doek omlaag zakte en het kunstwerk gedeeltelijk in slierten veranderde. Betreft het hier een goed voorbereide stunt van de ongrijpbare Banksy? Het heeft er alle schijn van. Niet lang na de versnippering postte de kunstenaar de tekst 'Going, going, gone'. Zo laat de mysterieuze Banksy weer eens van zich horen. En nog steeds weet niemand wie hij of zij is. Er zijn talloze suggesties gedaan maar daar blijft het bij. Sotheby’s baas Alex Branczik reageerde op de stunt met 'Het lijkt er op dat we zojuist ge-Banksy’d zijn'. Geweldig. Zat ie soms in het plot? Er wordt door het veilinghuis met de onbekende koper besproken hoe het nu verder moet. Alle kans dat het Banksy zelf is. 'Yeah'.
Lees meer >> | 11 keer bekeken
-
Gratis
3 oktober 2018Nooit geweten dat het schrappen van de kostelose toegang tot Nederlandse musea voor een deel te maken had met, jawel, toenemend toiletgebruik! Een proef in Rotterdam wees uit dat gratis museum entree vooral leidde tot het zoeken naar een wc. Het is door een kunsteconoom vastgesteld, dus het zal waar zijn. Musea willen geen openbare voorziening zijn voor zo iets alledaags als plassen. Werkelijk? Ik ging er vanuit dat entree betalen voor kunstkijken vooral kwam omdat de overheid steeds minder geld beschikbaar stelt voor kunst en cultuur. Musea en kunstenaars moeten zich zelf maar bedruipen. Een andere stelling om niet voor noppes een museum binnen te lopen is, dat 'als iets gratis wordt aangeboden, het zijn waarde verliest'. Hoe vind je die? Die is wat mij betreft nog gekker. Alsof een kunstwerk minder interessant wordt als je er voor niks naar mag kijken. Is de beleving van een muziekstuk anders als de luisteraar er niet voor heeft betaald? Lijkt me echt onzin. Nee, ik hou het erbij dat de overheid verantwoordelijk is voor het opheffen van het gratis kunstgenieten. Het gaat overigens wel goed met de Nederlandse musea. Alleen jammer voor ons, de bezoekers.
Lees meer >> | 9 keer bekeken
-
Radicaal
26 september 2018Omschrijven wat radicale kunst is, is misschien nog moeilijker dan uitleggen wat kunst in het algemeen is. Wat mij betreft is het kunst die de toeschouwer uitdaagt maar ook uitnodigt om over een bepaald onderwerp na te denken. Niet zelden zorgt zo'n kunstwerk voor een schok bij een niets vermoedende kijker. Zeker als geweld of sex het gekozen onderwerp is. Hele volksstammen vinden het werk van Karel Appel radicaal en drie keer niks. Maar ook 'De Stijl' kon een eeuw geleden rekenen op flinke weerstand. Nu wordt de beweging gezien als de grote vernieuwer in de schilderkunst. De kunstopvatting van het progressieve 'Dada' werd begin 1900 zeer kritisch ontvangen maar wordt nu alom gewaardeerd. Misschien is het een kwestie van tijd? Radicale kunst is overigens niet hetzelfde als 'Shock Art'. Bij shock art staat, de naam zegt het al, het shockeren van de kijker centraal. Wel vaak met een bedoeling. Niet mijn 'cup of tea'. Bij radicale kunst gaat het om nieuwe wegen of uitingen in de kunst te vinden danwel om de grenzen van de kunst op te zoeken. Dat heeft de afgelopen eeuw veel goede kunst opgeleverd. Ook al is niet iedereen het met me eens. Het blijft moeilijk.
Lees meer >> | 11 keer bekeken
-
Snijden aan gras
12 september 2018Toen ik voor het eerst 'Snijden aan gras' van Co Westerik zag deed mijn vinger pijn. Wat natuurlijk niet kan en onzin is. Maar het gekke is dat heel veel mensen deze ervaring ook hebben. Het beeld komt hard en bijna fysiek bij veel toeschouwers binnen. Een poster van het schilderij heeft een tijdje in de treinwagons van de NS gehangen. Maar na herhaaldelijke klachten is de afbeelding verwijderd. Veel reizigers vonden het schilderij een onsmakelijk ding. Vooral vroeg in de ochtend op weg naar het werk. Daar kan ik me wel iets bij voorstellen. Het is evenwel opmerkelijk dat een niet echt realistisch geschilderd werk dergelijke emoties oproept. Puur vakmanschap dus. De stijl van de op 94-jarige leeftijd overleden kunstenaar is niet zo makkelijk te omschrijven. Realisme met een twist zou ik zeggen. Co Westerik was een perfectionist. Zijn schilderijen werden uiterst zorgvuldig opgebouwd. Hij schilderde net zo lang door totdat hij zijn publiek pijnlijke vingers kon bezorgen. Nederland verliest weer een groot kunstenaar. Wel nu musea, kom maar op met een overzichtstentoonstelling. Ik heb wel zin in zere vingers
Lees meer >> | 19 keer bekeken